INTERFEROMETRIK SUN’IY RADAR VA MULTISPEKTRAL MA’LUMOTLARNI GEOLOGIK MONITORINGDA QO‘LLASH IMKONIYATLARI
Keywords:
Interferometrik SAR, InSAR, multispektral ma’lumotlar, xavfli geologik jarayonlar, yer yuzasi deformatsiyasi, ko‘chki, surilma, masofadan zondlash, Sentinel-1, Sentinel-2, GIS, geodezik monitoring.Abstract
Maqolada interferometrik sun’iy radar va multispektral optik ma’lumotlardan foydalanib, xavfli geologik jarayonlarni aniqlash imkoniyatlari o‘rganilgan. InSAR ma’lumotlari asosida yer yuzasi deformatsiyalarini, multispektral tasvirlar yordamida esa yer qoplami va namlikdagi o‘zgarishlarni aniqlash yondashuvlari tahlil qilingan. Mazkur ma’lumotlarni kompleks qo‘llash geologik jarayonlarni aniqlash va monitoring qilish samaradorligini oshirish imkonini beradi.
References
1. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2026-yil 25-maydagi 275-son qarori. 2026–2030-yillar uchun O‘zbekiston Respublikasida atrof tabiiy muhitning davlat monitoringi dasturini tasdiqlash to‘g‘risida.
2. Botirov Sh.S., Nomdorov R.U. Radar interferometriyasi texnologiyasining nazariy asoslari va yer yuzasi deformatsiyalarini monitoring qilish imkoniyatlari. Саноатда рақамли технологиялар. 2026. Vol. 4, No. 3.
3. Usmonov F. Sentinel-1 PSInSAR texnologiyasi asosida Qalmoqqir ochiq karyeri bortlarining deformatsiyasini sun’iy yo‘ldosh orqali monitoring qilish. Muhandislik va Iqtisodiyot. 2026. Vol. 4, No. 9. P. 173–180.
4. Botirov Sh.S., Nomdorov R.U., Abdisamatov B.A. Monitoring of Surface Deformation Caused by Underground Mining Activities Using the InSAR Technique Based on Sentinel-1 Imagery. Саноатда рақамли технологиялар. 2026. Vol. 4, No. 1. P. 69–74.
5. European Space Agency. Sentinel-1 Mission: Earth Observation and Radar Interferometry. European Space Agency, 2025.
6. European Space Agency. Sentinel-2 Mission: Multispectral Imaging and Land Monitoring. European Space Agency, 2025.
7. Copernicus Land Monitoring Service. European Ground Motion Service: Ground Motion Monitoring Using Sentinel-1 InSAR Data. European Commission, 2025.
8. United Nations Office for Disaster Risk Reduction. Global Assessment Report on Disaster Risk Reduction 2025. United Nations, 2025.
