QUTADG‘U BILIG‘ ASARI
Keywords:
Qutadg‘u bilig, Yusuf Xos Hojib, didaktik doston, adolat, davlat boshqaruvi, axloqiy tarbiya, falsafiy qarashlar, turkiy adabiyot, ma’naviyat, siyosiy g‘oyalar.Abstract
Ushbu maqolada Yusuf Xos Hojib tomonidan XI asrda yozilgan mashhur didaktik-doston – “Qutadg‘u bilig” asarining mazmun-mohiyati, g‘oyaviy-badiiy xususiyatlari va tarixiy ahamiyati tahlil qilinadi.Asarda davlatni adolatli boshqarish, axloqiy barkamollik, inson kamoloti hamda jamiyatdagi ijtimoiy munosabatlarni tartibga solish masalalari keng yoritilgan.
Maqolada asarning bosh qahramonlari orqali ifodalangan falsafiy qarashlar, xususan, adolat, davlat, aql va qanoat tushunchalarining uyg‘unligi ko‘rib chiqiladi. Shuningdek, “Qutadg‘u bilig‘ning turkiy adabiyot va ma’naviy tafakkur taraqqiyotidagi o‘rni ham yoritib beriladi. Asar nafaqat badiiy yodgorlik, balki siyosiy-falsafiy qo‘llanma sifatida ham katta ahamiyat kasb etadi.
References
1. Yusuf Xos Hojib. Qutadg‘u bilig. Toshkent: Yangi asr avlodi, 2012.
2. Rahmonov N. O‘zbek adabiyoti tarixi. Toshkent: O‘qituvchi, 2011.
3. Sodiqov Q. Eski turkiy til va yozma yodgorliklar. Toshkent: Fan, 2013.
4. Mirzaev T. Turkiy adabiyot manbalari. Toshkent: Mumtoz so‘z, 2014.
5. Abdurahmonov G‘. O‘zbek adabiyoti tarixi. Toshkent: Sharq, 2015.
6. Hojiahmedov A. Yusuf Xos Hojib va “Qutadg‘u bilig”. Toshkent: Fan, 2016.
7. Qodirov B. Sharq adabiyoti va falsafasi. Toshkent: Universitet, 2017.
8. Tursunov S. Turkiy xalqlar adabiy merosi. Toshkent: Iqtisod-Moliya, 2018.
9. Eshonqulov J. O‘rta asr adabiy yodgorliklari. Toshkent: Tafakkur, 2019.
10. Nasriddinov S. Qoraxoniylar davri tarixi va madaniyati. Toshkent: Fan, 2020.
11. Rustamov A. Adabiyotshunoslik asoslari. Toshkent: G‘afur G‘ulom, 2021.
12. O‘zbekiston Milliy ensiklopediyasi. Qutadg‘u bilig maqolasi. Toshkent, 2017.
13. Karimov I. Yuksak ma’naviyat – yengilmas kuch. Toshkent: Ma’naviyat, 2010.
14. Saidov M. Turkiy yozma yodgorliklar tahlili. Fan va texnologiya, 2022.
15. Bartold V.V. Markaziy Osiyo tarixi. Toshkent nashri (qayta nashr), 2018.
