O‘ZBEK VA RUS TILLARIDA NIKOH VA QON-QARINDOSHLIK TERMINLARINING KONTRASTIV TADQIQI
Keywords:
kontrastiv tilshunoslik, leksikologiya, leksikografiya, qarindoshlik terminlari, o‘zbek tili, rus tili, polisemiya, komponent tahlil, ekvonimiya, kontrastiv tilshunoslik, kognitiv tilshunoslik, madaniyatshunoslik, oilaviy munosabatlar.Abstract
maqola o‘zbek va rus tillaridagi qarindoshlik terminlari tizimining qiyosiy-tipologik tahliliga bag‘ishlangan. Kontrastiv leksikologiya va leksikografiya doirasida muallif nikohdan keyin vujudga kelgan qarindoshlik munosabatlarini belgilashda semantik muvofiqlik va tafovutlarni tadqiq etadi. Tadqiqot sof lingvistik tahlil doirasidan chiqib, madaniyatshunoslik, tarix va kognitiv tilshunoslik jihatlariga to‘xtalib o‘tadi. O‘zbek tili qarindoshlik terminlari polisemiyasiga alohida e’tibor qaratilib, rus tilining yanada differensial tizimi bilan qiyoslanadi. Shuningdek, maqolada qarindoshlik terminlarining leksik-semantik sohalarini o‘rganishda komponent tahlil va ekvonimiyaning o‘rni haqida fikr yuritiladi.
References
1. Гусейнзаде, В. Р. (2013). Корпус русских и азербайджанских терминов свойства в аспекте контрастивной лингвистики. Актуальные вопросы социальных исследований и социальной работы, 12.
2. Исмоилов И.А. Туркий тилларда қавм-қариндошлик терминлари. (Ўзбек, уйғур, қозоқ, қирғиз, қорақалпоқ, туркман тиллари материаллари асосида). Ташкент: Фан, 1966. 156 с.
3. Калистратова Э. А. Основы науки о родстве: учеб. метод. пособие. Екатеринбург: [б. и.],. 2002. 66 с.
4. Никитин М. В. Основы лингвистической теории значения. Москва: Высшая школа, 1988. С. 93–163.
5. Покровская Л. А. Термины родства в тюркских языках // Покровская Л. А. Историческое развитие лексики тюркских языков. Москва, 1961.
6. M.Tuxtasinova.(2022). Qarindoshlik terminlarining L.Budagov lug‘atida izohlanishi. “Tilshunoslikning dolzarb masalalari” Respublika ilmiy-nazariy anjumani materiallari. 2022, 4(4).
7. Турсунов У., Мухторов Ж., Рахматуллаев Ш. Ҳозирги ўзбек адабий тили. Морфология, лексикология. Филология факультетларининг сиртқи бўлимлари учун қўлланма. Ташкент: Ўқитувчи, 1965. 142 с.
8. Эгамназаров, Х. Х. Отношение терминов родства и свойства к явлению эквонимии (на материалах таджикского, узбекского и английского языков). Вестник Педагогического университета, 2020, (2 (85)), 13-18.
9. Ярцева В. Н. Контрастивная грамматика. Москва, 1981.

