ONKOLOGIK PATOLOGIYALARNI ERTA ANIQLASHNING MOLEKULYAR-GENETIK BIOMARKERLARI, ZAMONAVIY SKRINING DASTURLARI VA POPULYATSION PROFILAKTIKA STRATEGIYALARI

Authors

  • Qudratov Abbos Farhod o‘g‘li University of Business and Science “Tibbiyot kafedrasi” o‘qituvchisi Author
  • Аbdurahmanov Azizbek Farxodjon o'g'li University of Business and Science Davolash ishi yo‘nalishi 25-13 guruh talabasi Author
  • Samijonov Qodirjon Nazirjon Oʼgʼli University of Business and Science Davolash ishi yo‘nalishi 25-13 guruh talabasi Author
  • Xayrullayev Muhammadzohid Xayrullo o'gli University of Business and Science Davolash ishi 25-13 guruh talabasi Author
  • Qahhorov Hojimurod Abdubahor o'g'li University of Business and Science Davolash ishi yo‘nalishi 25-13 guruh talabasi Author
  • Baxodirov Ibroximjon Baxodir oʻgʻli University of Business and Science Davolash ishi yo‘nalishi 25-13 guruh talabasi Author
  • Alimirzayev Shoxjaxon Abdug’affor o'gli University of Business and Science Davolash ishi 25-13 guruh talabasi Author

Abstract

Ushbu keng qamrovli ilmiy maqolada xavfli oʻsmalarni erta bosqichlarda aniqlash (Early detection) va ularning oldini olish (Profilaktika) muammolari tizimli ravishda tahlil qilinadi. Tadqiqot davomida onkogenezning dastlabki molekulyar-genetik mexanizmlari, protoonkogenlarning faollashuvi, supressor genlar mutatsiyasi hamda suyuq biopsiya (aylanib yuruvchi oʻsma DNKsi) va oʻziga xos onkomarkerlarning diagnostik qiymati oʻrganildi. Sut bezi, bachadon boʻyni, kolorektal va oʻpka saratoni kabi eng keng tarqalgan onkopatologiyalar boʻyicha zamonaviy skrining dasturlari klinik tahlil qilindi. Natijalar shuni koʻrsatdiki, birlamchi profilaktika (kanserogen omillarni cheklash, vaksinalash) va populyatsion skrining tizimini toʻgʻri yoʻlga qoʻyish saraton asoratlarini va oʻlim koʻrsatkichlarini keskin kamaytirishda fundamental hamda yagona strategik asos boʻlib xizmat qiladi.

References

1. Sung H., Ferlay J., Siegel R. L., Laversanne M., Soerjomataram I., Jemal A., Bray F. Global cancer statistics: GLOBOCAN estimates of incidence and mortality worldwide for 36 cancers in 185 countries. CA: A Cancer Journal for Clinicians.

2. Crosby D., Bhatia S., Brindle K. M., Coussens L. M., Dive C., Emberton M., Esener S., Fitzgerald R. C., Gambhir S. S., Lawrence P., Wicha M. S. Early detection of cancer. Science.

3. Vineis P., Wild C. P. Global cancer prevention: agents and strategies. Nature Reviews Cancer.

4. Polatova D. J., Alimova N. A., Karimov Sh. T. Oʻzbekiston Respublikasida ayollar oʻrtasida sut bezi va bachadon boʻyni saratoni skriningi dasturlarining dastlabki natijalari va tibbiy-statistis tahlili. Oʻzbekiston Onkologiyasi Jurnali.

5. Navruzov S. N., Abdullayev M. A. Yoʻgʻon va toʻgʻri ichak saratoni oldi patologiyalarini kolonoskopik skrining yordamida erta aniqlash va endoskopik polipektomiya samaradorligi. Biomeditsina va Amaliy Tibbiyot Jurnali.

6. Tursunov X. Z., Ahmedova G. A. Oʻpka saratoni birlamchi profilaktikasida tamaki tutuni kanserogenlarining molekulyar taʼsir mexanizmlari va past dozali kompyuter tomografiyasining ahamiyati. Nazariy va Klinik Tibbiyot Jurnal

Downloads

Published

2026-06-19

Issue

Vol. 3 No. 3 (2026): STUDYING THE PROGRESS OF SCIENCE AND ITS SHORTCOMINGS

Section

Articles