AQSH VA XITOY RAQOBATI FONIDA MARKAZIY OSIYO TARIXIY POZITSIYASI (1991–2026)

Authors

  • Dilnoza Mametsharipovna Yunusova UTAS.Department of "History and Social Sciences" Author

Keywords:

Markaziy Osiyo, AQSh-Xitoy raqobati, geosiyosat, Buyuk Ipak yo'li, SSSR parchalanishi, SCO, BRI, iqtisodiy integratsiya, xavfsizlik hamkorligi.

Abstract

Ushbu maqola 1991–2026 yillar oralig'ida AQSh va Xitoy raqobati fonida Markaziy Osiyo (Qozog'iston, Qirg'iziston, Tojikiston, Turkmaniston va O'zbekiston) mamlakatlarining tarixiy va geosiyosiy pozitsiyasini o'rganadi. SSSR parchalanishidan keyingi mustaqillik davri, 9/11 voqealari, "Buyuk Ipak yo'li" tashabbusi va hozirgi geosiyosiy o'zgarishlar tahlil qilinadi. Natijada, Markaziy Osiyo mamlakatlari iqtisodiy va xavfsizlik nuqtai nazaridan Xitoyga yaqinlashishi, AQShning ta'siri pasayishi va mintaqa Rossiya-Xitoy-AQSh uchburchagida muvozanatni saqlashga intilishi ko'rsatilgan. Maqola ilmiy manbalar va dolzarb ma'lumotlar asosida yozilgan.

References

1. Starr, D. (2015). China, The United States, and the Future of Central Asia: U.S.-China Relations, Volume I. JSTOR.

2. Kayani, S.A. (2022). "US Engagement with Central Asia 1991–2021". GSSSR Journal.

3. Li, X. (2025). "Conceptualizing China–U.S. Rivalry through the Lens of Globalization". Taylor & Francis.

4. Tkeshelashvili, E. (2024). "China's Strategic Thinking toward Central Asia, 2013–2024". The Asan Forum.

5. Zhao, S. (2022). "China–United States Relations". Wikipedia (tarixiy kontekst).

6. Friedberg, A. (2022). "The Growing Rivalry Between America and China and the Future of Globalization". TNSR.

7. Campanella, E. (2022). "Understanding the US-China Rivalry". Project Syndicate.

8. Areshev, A. (2026). "Analyst on US Rivalry with China and Iran in Central Asia". Sputnik Armenia.

9. The Telegraph (2025). "China Pushes Russia Out of Central Asia". (Post: 1979829175344042207).

10. New Lines Institute (2026). "China Investing in Central Asia Students". (Post: 2028882881020309910).

Downloads

Published

2026-03-06