“VAQT” KONSEPTINING LINGVOKOGNITIV XUSUSIYATLARI BO‘YICHA NAZARIYALAR TAHLILI
Keywords:
konsept, lingvokognitologiya, vaqt konsepti, kontseptual metafora, frazeologizm, milliy dunyoqarash, tilning kognitiv tabiati, konseptual maydon.Abstract
Ushbu maqolada o‘zbek tilidagi “vaqt” konseptining lingvokognitiv xususiyatlari tahlil qilinadi. Konsept insonning dunyoni idrok etish natijasida shakllangan mental birlik sifatida ko‘rib chiqiladi, uning tilda ifodalanish vositalari — leksik birliklar, frazeologizmlar, maqol va matallar, metaforik konstruksiyalar — kognitiv lingvistika nuqtayi nazaridan tahlil etiladi. Tadqiqot natijasida o‘zbek xalq tafakkurida “vaqt” konseptining o‘ziga xos milliy-madaniy xususiyatlari, uning boshqa xalqlar tilidagi tasviridan farqli jihatlari aniqlangan.
References
1. Suyunova M. Ingliz va o‘zbek tillarida vaqt tushunchasiga oid leksik birliklarning qiyosiy tahlili. INTERNATIONAL CONFERENCE ON INTERDISCIPLINARY SCIENCE :Volume 03, Issue 05, 2026 – P: 89-93.
2. Mamanova Z. Nemis va o‘zbek tillarida vaqt konseptining lingvokulturologik talqini. – Toshkent. 2026, aprel – B: 315-319.
3. Allayorova Ch. Ingliz va o‘zbek maqollarida “vaqt” konseptining
obrazli ifodalanishi. – Toshkent. 2026, may – B: 275-278.
4. Rahimov S. “Vaqt” konseptining lingvomadaniy modeli: ingliz va
o‘zbek tillari qiyosi. – “World of Philology” Scientific Journal, Volume 5 Issue 2 | February 2026 – P: 232-239. https://doi.org/10.70728/phil.v05.i02.037
5. Kubryakova E.S. Til va bilim: kognitiv yondashuv asoslari. – Moskva, 2004, 148-bet.
6. Maslova V.A. Lingvokulturologiya asoslari. – Moskva, 2001, 57-bet.
