ESTETIKA - INSONNING BORLIQNI GO‘ZALLIK MEZONLARI ASOSIDA IDROK ETISHI
Keywords:
estetika, borliqni idrok etish, go‘zallik mezonlari, estetik tarbiya, oliy ta’lim, shaxs kamoloti, kognitiv rivojlanish, aksiologik yondashuv.Abstract
Ushbu maqolada estetika tushunchasi insonning borliqni go‘zallik mezonlari asosida idrok etishi, uning falsafiy va pedagogik qonuniyatlari hamda shaxs kamolotidagi fundamental o‘rni nuqtai nazaridan tadqiq qilingan. Tadqiqotning maqsadi oliy ta’lim jarayonida talabalarning estetik dunyoqarashini shakllantirish, ularning borliqdagi go‘zallikni anglash va baholash ko‘nikmalarini pedagogik vositalar orqali rivojlantirish mexanizmlarini tahlil etishdan iborat. Ishda tizimli tahlil, aksiologik yondashuv hamda estetik idrok darajasini aniqlovchi diagnostik metodlardan foydalanildi. Natijalar shuni ko‘rsatdiki, go‘zallik mezonlariga asoslangan pedagogik muhit talabalarning kognitiv va hissiy intellektini rivojlantiradi, ularning Atrofdagi olamga nisbatan insonparvarlik munosabatini barqarorlashtiradi. Maqolaning amaliy ahamiyati oliy ta’lim muassasalarida ta’lim-tarbiya jarayonining ma’naviy-estetik mazmunini boyitish hamda talabalarning madaniy kompetensiyalarini yuksaltirishda pedagog-tadqiqotchilar uchun metodik manba bo‘lib xizmat qilishi bilan belgilanadi.
References
1. Baumgarten A.G. Aesthetica. – Frankfurt an der Oder: Kleyb, 1750. – Bd. 1. – 460 p.
2. Kant I. Kritik der Urteilskraft. – Berlin: Lagarde, 1790. – 476 s.
3. Hegel G.W.F. Vorlesungen über die Ästhetik. – Berlin: Duncker und Humblat, 1835. – Bd. 1. – 544 s.
4. Платон. Сочинения в четырех томах. Том 3. Часть 1 / Под общ. ред. А.Ф. Лосева и В.Ф. Асмуса. – Москва: Мысль, 1994. – 654 с.
5. Аристотель. Поэтика // Сочинения в четырех томах. Том 4. – Москва: Мысль, 1983. – С. 645–680.
6. Лосев А.Ф., Шестаков В.П. История эстетических категорий. – Москва: Искусство, 1965. – 376 с.
7. Борев Ю.Б. Эстетика: Учебник. – Москва: Высшая школа, 2002. – 511 с.
8. Каган М.С. Эстетика как философская наука. – Санкт-Петербург: Петрополис, 1997. – 544 с.
9. Ergashev I. Estetika asoslari: O‘quv qo‘llanma. – Toshkent: "O‘zbekiston" nashriyoti, 2014. – 280 b.
10. Sultonov X.E. Go‘zallik falsafasi va estetik ong tizimi // Tafakkur. – Toshkent, 2021. – № 3. – B. 34–41.
