GLOBAL MIGRATSIYA JARAYONLARI VA XALQARO XAVFSIZLIK: MAJBURIY MIGRATSIYANING SIYOSIY OQIBATLARI.
Keywords:
global migratsiya, majburiy migratsiya, xalqaro xavfsizlik, qochqinlar, siyosiy beqarorlik, migratsiya siyosati, inson huquqlari, xalqaro hamkorlikAbstract
Mazkur maqolada global migratsiya jarayonlari va ularning xalqaro xavfsizlikka ta’siri, ayniqsa majburiy migratsiyaning siyosiy oqibatlari tahlil qilinadi. Tadqiqotda majburiy ko‘chishning zamonaviy xalqaro munosabatlardagi o‘rni, qurolli mojarolar, siyosiy beqarorlik, iqtisodiy tengsizlik, inson huquqlari buzilishi va migratsiya boshqaruvi bilan bog‘liq muammolar o‘rganilgan. 2025-yil oxirida dunyo bo‘yicha ta’qib, mojaro, zo‘ravonlik, inson huquqlari buzilishi yoki jamoat tartibini jiddiy izdan chiqaruvchi hodisalar sababli majburiy ko‘chirilganlar soni 117,8 million kishini tashkil etgani migratsiya masalasining xalqaro xavfsizlik uchun qanchalik muhim ekanini ko‘rsatadi [1]. Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatadiki, migratsiyaning o‘zi xavfsizlikka tahdid sifatida baholanmasligi kerak; asosiy xavf migratsiyaning nazoratsiz, noqonuniy va inson huquqlarini himoya qilmaydigan sharoitlarda kechishi bilan bog‘liq. Maqolada xalqaro hamkorlikni kuchaytirish, xavfsiz va qonuniy migratsiya yo‘llarini kengaytirish, majburiy migratsiyaning asosiy sabablarini kamaytirish hamda migrantlarning huquqlarini himoya qilish xalqaro xavfsizlikni mustahkamlashning muhim vositalari sifatida ko‘rsatiladi.
References
1. UNHCR. Global Trends 2025. United Nations High Commissioner for Refugees, 2026.
2. International Organization for Migration (IOM).
3. United Nations. Global Compact for Safe, Orderly and Regular Migration.
4. World Bank. Remittances Slowed in 2023.
5. UNODC. Global Report on Trafficking in Persons 2024.
6. UNHCR. The 1951 Refugee Convention.
7. United Nations. Sustainable Development Goal 10.
8. World Bank. Groundswell: Climate Change Could Force 216 Million People to Migrate Within Their Own Countries by 2050.
9. International Labour Organization.
10. OECD. International Migration Outlook 2025. Paris: OECD Publishing, 2025.
11. United Nations Statistics Division. SDG Indicator 10.7.3: Number of People Who Died or Disappeared in the Process of Migration Towards an International Destination.
12. International Organization for Migration. Migration Governance Insights: Informing People-centred Migration Policies. Geneva: IOM, 2024.

