TURIZM SOHASIDA XIZMAT KO‘RSATISH KLASTERLARINI SHAKLLANTIRISH SHART-SHAROITLARI: HUDUDIY VA INSTITUTSIONAL OMILLAR TAHLILI
Keywords:
Turistik klaster, xizmat ko‘rsatish tarmog‘i, Tashrif buyurish, muqaddas joylar, destinatsiya, klasterlash shart-sharoitlari, hududiy birlik, qo‘shilgan qiymat zanjiri, infratuzilma, turizm infratuzilmasi, raqamli xizmatlar, klaster yondashuvi, Tashrif buyurishchilar oqimi, ziyorat turizmiAbstract
Mazkur tezisda yangi O‘zbekistonda turizm sohasini iqtisodiyotning strategik tarmog‘iga aylantirish jarayonida xizmat ko‘rsatish klasterlarini shakllantirish va rivojlantirish shart-sharoitlari chuqur tahlil qilingan. Klaster yondashuvi asosida muqaddas joylar negizida Tashrif buyurish turistik klasterlarini tashkil etishning ilmiy-amaliy asoslari yoritilgan. Xususan, klasterlarning geografik konsentratsiyasi, hududiy birlik, xizmatlar zanjiri, qo‘shilgan qiymat tamoyili, infratuzilma, boshqaruv tizimi va AKT imkoniyatlari orqali ularning samarali faoliyat yuritish mexanizmlari ko‘rib chiqilgan. Tashrif buyurishchilarning talab-ehtiyojlaridan kelib chiqib, klasterning organik tuzilmasi, uning tarkibiy qismlari va o‘zaro kooperatsiya mexanizmlari aniqlangan. Shuningdek, maqolada “muqaddaslik ko‘lami”, “sayyorlik darajasi”, “destinatsiyalashuv” kabi omillar klasterlashtirishning asosiy shart-sharoitlari sifatida taklif etilib, ularning amaliyotdagi tatbiqiy ahamiyati asoslab berilgan. Xulosa qismida esa Tashrif buyurish klasterlarini samarali tashkil etish uchun xorijiy tajribaga tayangan holda taklif va tavsiyalar ilgari surilgan.
References
1. O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Sh.M. Mirziyoyevning Oliy Majlisga Murojaatnomasi. 2020 yil 24 yanvar. – president.uz
2. O‘zbekiston Respublikasining “Turizm to‘g‘risida”gi Qonuni (yangi tahriri). 2019 yil 18 mart, №ЗРУ–578. – lex.uz
3. Porter M. “The Competitive Advantage of Nations.” – New York: Free Press, 1990.
4. Rubtsova N.V. "Formirovanie turistskix klasterov v regione: teoriya i praktika." – Moskva: Nauka, 2017.
5. Djamalov N.K., Shomurodov I.K. "Turizmni rivojlantirishda klaster yondashuvining o‘rni va ahamiyati." – “Iqtisodiyot va innovatsion texnologiyalar” ilmiy jurnali, 2021, №6.
6. Bobojonov R. "Turizm xizmatlari sohasini klasterlashtirishda marketing strategiyalari." – “Milliy iqtisodiyot” jurnali, 2020, №2.
7. UNWTO (World Tourism Organization). “Global Report on Cultural Routes and Pilgrimage Tourism.” – Madrid: UNWTO, 2020.
8. Lipina S.A., Agapova E.V., Lipina A.V. “Зелёная экономика: глобальное развитие.” – M.: INFRA-M, 2016.
9. Zohidov Z.I., Yo‘ldoshev B.S. "Ziyorat turizmini rivojlantirishda klasterlash omillari." – “Turizm va madaniy meros” jurnali, 2022, №3.
10. OECD. “Tourism Trends and Policies.” – Paris: OECD Publishing, 2020.
