JIZZAX VA SIRDARYO VILOYATLARINING LINGVODIALEKTAL, ARIAL TOPONIMIK TADQIQI HAMDA MIGRATSION JARAYONLAR (XVI–XXI ASRLAR)
Keywords:
lingvodialektologiya, arial toponimika, migratsiya, Jizzax, Sirdaryo, sheva, oykonim, gidronim, etnolingvistika, tarixiy dialekt.Abstract
Ushbu maqolada Jizzax va Sirdaryo viloyatlarining lingvodialektal va arial toponimik xususiyatlari tarixiy-lisoniy hamda sotsiolingvistik nuqtayi nazardan tahlil qilinadi. Tadqiqotda XVI–XXI asrlar davomida hududda kechgan migratsion jarayonlar, aholi etnik tarkibidagi o‘zgarishlar, ularning mahalliy sheva va toponimlarga ko‘rsatgan ta’siri izchil ilmiy asosda yoritilgan. Maqolada tarixiy manbalar, arxiv hujjatlari, dialektologik yozuvlar hamda zamonaviy so‘rov materiallari asosida hududiy til qatlamlarining shakllanish jarayoni aniqlanadi. Jizzax–Sirdaryo mintaqasi o‘zaro dialektal o‘xshashlik va farqlar, toponimik nomlar tizimidagi arxaik qatlamlar, turkiy va fors-tojik unsurlarining aralashuvi bilan tavsiflanadi. Shuningdek, migratsiya oqibatida yuzaga kelgan yangi oykonim va gidronimlar, ularning lingvogeografik tarqalishi, fonetik va semantik o‘zgarish tendensiyalari tahlil qilinadi.
